header image
Αρχική
Τα χωριά μας
Ιστορία και Πρόσωπα
Ο Αγραφιώτης ποταμός
Ο Δήμος
Οι Σύλλογοι
Γιορτές / Εκδηλώσεις
Αξιοθέατα
Τουρισμός
Εφημερίδες / Περιοδικά
Φωτογραφίες / VIDEO
Αγραφιώτικα Βιβλία

   Αγραφιώτικα  ποιήματα  !   
     
 
   Η  φωτογραφία του μήνα !   
 Αγία Απάντα Τροβάτου

     Πανευρυτανική  Ένωση     
     

    
  Η Εφημερίδα των Αγράφων 
      


          Το Μοναστηράκι       
      

    Ελληνομουσείο Αγράφων  
     
      
      
 Βυζαντινό Μουσείο -14 Νοεμ.
     

2o Τουρνουά  Δηλωτής-Τάβλι 
    

 Κατσαντώνης 1775 - 1809 
  Αντώνης Μακρυγιάννης - Κατσαντώνης

     
                
  Για περισσότερες πληροφορίες
    
 
  Καλωσορίσατε στ'  Ά γ ρ α φ α  
     
        Κ α λ ή    Ά ν ο ι ξ η      

           

         

Αρχική arrow Άρθρα | arrow Ένας παραδοσιακός αγραφιώτικος γάμος
Ένας παραδοσιακός αγραφιώτικος γάμος Εκτύπωση E-mail

(10/10/1969)      Ο παραδοσιακός γάμος του  Θεμιστοκλή και της Αγγελικής Χρηστίδη
περνώντας τον ποταμό Αγραφιώτη   Ο παπα-Γιάννης Νταλλής καταγόταν από το δήμο Απεραντείων, ενυμφεύθη στο Τροβάτο και απέκτησε τον Γιώργη Νταλλή, ο οποίος ήταν αρχικώς δάσκαλος και κατόπιν έγινε και ιερέας.  Είχε πολλές γνώσεις ενώ μιλούσε και έγραφε στην καθαρεύουσα.
                                                    ( αφήγηση - Αγγελική Χρηστίδη )

        Στην Παναγία τη Στάνα μόναζε ένας καλόγερος, ο οποίος βάφτισε δύο παιδιά του δημάρχου Αγράφων Χρηστίδη Γεωργίου. Όταν απεβίωσε ο καλόγερος, στην νεκρώσιμο ακολουθία παρευρέθηκε ο παπα-Γιώργης Νταλλής καθώς και ο Δήμαρχος Αγράφων. Ο παπα Νταλλής ζήτησε από το Δήμαρχο να του βαφτίσει ένα από τα παιδιά του. Ο Δήμαρχος δέχθηκε ευχαρίστως και τελικά του βάφτισε τον Τιμολέοντα,  την Άννα και τον Θεμιστοκλή, κάτι για το οποίο ποτέ δεν μετάνιωσε καθώς με την πάροδο των χρόνων διαπίστωσε ότι όσα από τα τέκνα του είχαν βαπτισθεί από ιερωμένους επέζησαν, ενώ όσα είχαν βαπτισθεί από λαϊκούς απεβίωσαν.
παπα-Γιώργης Νταλλής και παπα-Πέτρος Νταλλής        Όπως συνηθίζεται, ο νονός είχε την υποχρέωση να στεφανώσει τα αγόρια. Λόγω της μεγάλης του ηλικίας δεν μπορούσε να μετακινηθεί από το Τροβάτο και το ζευγάρι θα έπρεπε να τελέσει το γάμο του εκεί. Ο Θεμιστοκλής λόγω του μεγάλου σεβασμού προς τον νονό του και με την συγκατάθεση της μέλλουσας συζύγου του Αγγελικής Σπαή εκπλήρωσε την επιθυμία του νονού του και ο γάμος τους έγινε στο Τροβάτο στις 10 Οκτωβρίου 1969 ημέρα Παρασκευή.
        Την Παρασκευή το πρωί το ζευγάρι και οι στενοί συγγενείς έφθασαν οδικώς στην τοποθεσία Βαρβαριάδα. Εκεί τους περίμεναν αγωγιάτες με μουλάρια για να τους μεταφέρουν στο Τροβάτο. Ένα μεγάλο μέρος της διαδρομής που ακολουθήθηκε έγινε μέσα στον ποταμό Αγραφιώτη, κάτι που προκάλεσε ιδιαίτερο φόβο στην νύφη μιας και αυτή καταγόταν από το Αγρίνιο και δεν γνώριζε την τοποθεσία. Χαρακτηριστικά αναφέρει το εξής περιστατικό, όταν σε ένα σημείο της διαδρομής μέσα στο ποτάμι βρέθηκε ένας πλάτανος ο οποίος είχε πέσει εκεί και το μουλάρι της προχώρησε κατευθείαν προς αυτόν. Όταν τον πλησίασε πολύ η Αγγελική κινδύνεψε να τραυματισθεί στο κεφάλι, αλλά ευτυχώς ο αδερφός του Θεμιστοκλή, ο Τιμολέων πρόλαβε και απομάκρυνε το μουλάρι. Ο ίδιος όταν επέστρεψε στο δικό του μουλάρι στην προσπάθεια του να ανεβεί σε αυτό, έπεσε και τραυματίσθηκε στην κοιλιακή χώρα. Τραυματισμένος συνέχισε την πορεία του μέχρι το Τρίδεντρο όπου και του παρασχέθηκαν  οι πρώτες βοήθειες από την αδερφή του Ευγενία, η οποία έβαλε επάνω στην τραυματισμένη περιοχή ψημένο κρεμμύδι.  
παπα-Κώστας Παπαγεωργίου και Ευγενία Χρηστίδη        Σε ένα καφενείο στο Τρίδεντρο το ζευγάρι και οι συγγενείς συναντήθηκαν με τον ιερέα των Αγράφων παπα-Κώστα Παπαγεωργίου και άλλους αγραφιώτες, οι οποίοι είχαν φθάσει από τα Άγραφα με τα μουλάρια τους και έφαγαν όλοι μαζί. Κατόπιν ξεκίνησαν για το Τροβάτο. Η διαδρομή ήταν υπέροχη, τα νερά του Αγραφιώτη κυλούσαν κατακάθαρα, ενώ τα καταπράσινα δέντρα ομόρφαιναν ακόμη περισσότερο τη φύση. Προχωρώντας βρέθηκαν σε ένα ανηφορικό δρόμο, ο οποίος λεγόταν η σκάλα της νύφης γιατί πριν πολλά χρόνια εκεί είχε πέσει μία νύφη μαζί με το μουλάρι της σε ένα γκρεμό. Αυτό το περιστατικό το διηγήθηκαν στην Αγγελική, η οποία αμέσως κατέβηκε από το μουλάρι και περπάτησε την ανηφόρα με τα πόδια.
        Μετά τη σκάλα της νύφης η Αγγελική ανέβηκε και πάλι στο μουλάρι και σε λίγο έφτασαν στο όμορφο και καταπράσινο Τροβάτο. Κατευθύνθηκαν στο σπίτι του νονού Παπα Γιώργη Νταλλή, όπου τα πάντα άστραφταν από καθαριότητα με την πεντακάθαρη και γεμάτη λουλούδια αυλή και τα ασβεστωμένα πεζούλια. Εκεί με έκπληξη αντίκρισαν έναν πολύ γερασμένο παπά με αγία μορφή, ήταν ο Παπα Γιώργης Η χαρά του ζευγαριού αλλά και του νονού τους ήταν μεγάλη και εκδηλώθηκε με δάκρυα. Η φιλόξενη οικογένεια του Παπα Γιώργη τους υποδέχθηκε όλους με καλοσύνη και πρόσφερε σε όλους γλυκό μπακλαβά και ποτό από καρπούς κρανιάς.
        Μέχρι να φτάσει η ώρα της γαμήλιας τελετής, η Αγγελική και η Ευγενία Χρηστίδη πήγανε στην εκκλησία του Αγίου Δημητρίου, όπου προσκύνησαν και θαύμασαν το τεμάχιο του Τίμιου Σταυρού. Βγαίνοντας από την εκκλησία επισκέφτηκαν την γιαγιά Ζαρκάδα, η οποία πρόσφερε στη νύφη ένα μεγάλο κόκκινο μήλο με καρφωμένα γαρύφαλλα, σύμφωνα με ένα τοπικό έθιμο, πράγμα που συγκίνησε ιδιαίτερα τη νύφη.
Αγγελική - παπα-Γιώργης - Θεμιστοκλής        Μετά από τη συνάντηση αυτή επέστρεψαν στο σπίτι και άρχισαν να ετοιμάζονται για τη στέψη, η οποία έγινε στο σπίτι του νονού στις επτά το απόγευμα. Στην τελετή τον Παπα Γιώργη βοήθησαν υιός του Παπα Πέτρος και ο Παπα Κώστας Παπαγεωργίου από τα Άγραφα. Κατά τη διάρκεια του μυστήριου ο νονός, ο οποίος δεν μπορούσε να στέκεται όρθιος λόγω της μεγάλης του ηλικίας, έψελνε καθιστός ωραία τροπάρια κάτι που συγκίνησε όλους τους παρευρισκομένους ιδιαίτερα το ζευγάρι. Τα δαχτυλίδια τα άλλαξε η κόρη του Παπα Πέτρου, Ευγενία.
        Μετά το τέλος της τελετής το ζευγάρι δέχθηκε τις ευχές του νονού, των άλλων ιερέων καθώς και των υπόλοιπων παρευρισκομένων. Η οικογένεια του νονού παρέθεσε δείπνο σε όλους με ζυμωτό ψωμί και ωραίο στιφάδο, τσαλαφούτι, τυρί, πίτες, σαλάτες και ωραίο κρασί, ο Παπα Γιώργης ευλόγησε το τραπέζι με ένα ωραίο τροπάριο και  ακολούθησε γλέντι. Το ζευγάρι προσέφερε δώρα σε όλη την οικογένεια.
        Το επόμενο πρωί  σε όλους προσφέρθηκε μπακλαβάς και καφές, βγάλανε φωτογραφίες και στη συνέχεια ο νονός έδωσε στην Αγγελική ένα δώρο τυλιγμένο σε πολλά άσπρα και ροζ χαρτιά, πάνω στα οποία είχε γράψει συγκινητικές ευχές. Ξετυλίγοντας το η Αγγελική βρήκε τις ευχές και μία χρυσή λίρα. Κατόπιν αποχαιρετίστηκαν και ξεκίνησαν με τα μουλάρια για τα Άγραφα.  Η νύφη ανέβηκε  σε ένα λευκό μουλάρι, αλλά δυστυχώς με ένα μάτι, κάτι που την φόβισε πολύ. Στη διαδρομή πέρασαν πάλι από τη σκάλα της νύφης, την οποία η νύφη διέσχισε και πάλι με τα πόδια. Ανέβηκε πάλι στο μονόφθαλμο μουλάρι και με τη βοήθεια του Θεού κατάφερε να φτάσει στα Άγραφα μέσα από μία άγρια και δύσβατη διαδρομή.
        Όταν έφθασαν στα Άγραφα τους περίμεναν πολλοί χωριανοί για να τους χαιρετήσουν και να τους ευχηθούν. Η νύφη καθώς βρισκόταν ακόμα πάνω στο μουλάρι παρά τις προτροπές του κουνιάδου της  Τιμολέοντα Χρηστίδη να κατέβει από το μουλάρι, αυτή δεν κατέβαινε αν πρώτα δεν της έταζαν κάποιο περιουσιακό στοιχείο. Σύμφωνα με το έθιμο ακολουθήθηκε ο εξής διάλογος: Πέζα νύφη, δεν πεζεύω, τάξτε μου για να πεζέψω. Ο Τιμολέοντας τελικά της είπε ότι όλα είναι δικά της και έτσι αυτή ξεπέζεψε.  Μπαίνοντας στο σπίτι το ζευγάρι πάτησε πάνω σε μία σιδερένια βέργα για να είναι ατσάλινη η ζωή τους και ένα αγόρι τους σερβίρισε γλυκό κυδώνι για να αποκτήσουν αγόρια, κάτι που τελικά δεν έγινε, καθώς το ζευγάρι απέκτησε δύο κόρες. Μετά τα διάφορα έθιμα ακολούθησε δείπνο και γλέντι με το ντέφι του Μήτσου Νάσιου. Ο Παπα Κώστας έφυγε από το σπίτι και το γλέντι που θα ακολουθούσε λόγω πένθους για τον πρόσφατο χαμό του πατέρα του παπα Γιώργη. 
        Την Κυριακή το ζευγάρι πήγε στην εκκλησία και μετά έκανε επισκέψεις στα σπίτια των αγραφιωτών, οι οποίοι κατά την είσοδο στο σπίτι τους, έριχναν ζάχαρη στο κεφάλι της νύφης και της έδιναν λίγο βαμβάκι με ρύζι για να ασπρίσει και να ριζώσει σαν τα ψηλά βουνά και μετά  τους κερνούσαν γλυκό κυδώνι.
        Σε λίγες ημέρες το ζευγάρι έφυγε από τα Άγραφα και πήγε στην Καρδίτσα για να πάρει την ευχή της Όλγας Χρηστίδη, μητέρας του Θεμιστοκλή, η οποία λόγω της ηλικίας της δεν μπόρεσε να παρευρεθεί στο γάμο. Μετά και από αυτή τη συνάντηση επέστρεψαν στο σπίτι τους, στο Θέρμο Τριχωνίδας, όπου εργαζόταν και οι δύο.

                                                                    ( αφήγηση - Αγγελική Χρηστίδη )


Διαβάστε επίσης:
Η Οικογένεια Χρηστίδη
Παλαιόν Αρχοντικόν Αγράφων του καθηγητή Αναστάσιου Ορλάνδου.
Ο Δημήτρης Καρατσίκης και η οικογένεια Χρηστίδη
Ο θάνατος του Βεληγκέκα     (αφήγηση Θεμιστοκλής Χρηστίδης)

< Προηγ.   Επόμ. >
2dimarxio08.JPG
Πως θα φτάσετε
Χάρτες / GPS / SAT
Χρήσιμα τηλέφωνα
Ο καιρός στ' Άγραφα

 Ένας  τόπος  οικολογικής   
 απόδρασης  σας  περιμένει !  
Πατήστε για μεγέθυνση

  Το βήμα των Αγράφων  





      Από  τον  εβδομαδιαίο  
     τύπο της Ευρυτανίας  









 "  Ο  Διαδικτυακός χάρτης     
       του Δήμου Αγράφων   "  


  Συντονιστείτε στα  FM-88.1  

  στη  Δυτική  Ευρυτανία   

  ή  στο διαδίκτυο  LIVE   


 Α κ ο ύ σ τ ε    ζ ω ν τ α ν ά