header image
Αρχική
Τα χωριά μας
Ιστορία και Πρόσωπα
Ο Αγραφιώτης ποταμός
Ο Δήμος
Οι Σύλλογοι
Γιορτές / Εκδηλώσεις
Αξιοθέατα
Τουρισμός
Εφημερίδες / Περιοδικά
Φωτογραφίες / VIDEO
Αγραφιώτικα Βιβλία

   Η  φωτογραφία του μήνα ! 


  
  Η προσευχή του ταπεινού 

  

  Αγραφιώτικα  ποιήματα  !  
     

 
   Πανευρυτανική  Ένωση    
     


   Ελληνομουσείο Αγράφων  
     

    
  Η Εφημερίδα "Τ' ΑΓΡΑΦΑ" 
      


         Το Μοναστηράκι       
      
        Βυζαντινό Μουσείο  
     

 Κατσαντώνης 1775 - 1809 
  Αντώνης Μακρυγιάννης - Κατσαντώνης

     
                
  Για περισσότερες πληροφορίες
    
 
  Καλωσορίσατε στ'  Ά γ ρ α φ α  
     
         Κ α λ ό   Κ α λ ο κ α ί ρ ι   

           

         


Warning: html_entity_decode(): charset `ISO-8859-7' not supported, assuming utf-8 in /services/webpages/util/y/z/yzetp9ra.vodafonehosting.gr/public/includes/pathway.php on line 16
Αρχική arrow Άρθρα | arrow Αγραφιώτικα ποιήματα
Αγραφιώτικα ποιήματα Εκτύπωση E-mail

        Μάρτης του         1821-2012                ( ... με Αγραφιώτικους χαιρετισμούς )
     Το ποίημα του μήνα, αναφέρεται στον περίφημο κλέφτη των Αγράφων,  Κώστα ΛΕΠΕΝΙΩΤΗ, από το Μάραθο Ευρυτανίας. Μικρότερος αδερφός του Κατσαντώνη, φέρεται ότι γεννήθηκε στη Λεπενού της Ακαρνανίας (περίπου το 1780) όπου ξεχειμώνιαζε ο τσέλιγκας πατέρας τους Γιάννης Μακρυγιάννης. Όταν ο Κατσαντώνης γύρισε από τη Λευκάδα το 1807 και ξανάπεσε άρρωστος, στον Λεπενιώτη ανέθεσε την αρχηγία των κλεφτών του ….

       « Ν΄ αφήσω διάτα στα παιδιά, σ΄ αυτόν το Λεπενιώτη ».

 

    Μετά τον τραγικό θάνατο του Κατσαντώνη στα Γιάννενα το 1808,  ο Λεπενιώτης συνέχισε τον κλεφτοπόλεμο κατά των Αρβανιτάδων του Αλή μέχρι το 1810, όπου πέρασε στον Κάλαμο και στο Μεγανήσι και συναντήθηκε με τον Κολοκοκτρώνη. Το 1811 αφού δέχθηκε πρόταση αμνηστίας από τον Αλή, πέρασε πάλι στα Άγραφα όπου  εγκαταστάθηκε ως αρματωλός. Ο Αλή όμως ύπουλα παρακινούμενος και από ντόπιους κοτσαμπάσηδες και αγάδες που δεν έβλεπαν με καλό μάτι τη δράση του Λεπενιώτη (ειδικά την επίθεση και το κάψιμο  του σπιτιού του παππά στο Βουτύρο, έξω από το Καρπενήσι) με όργανό τους τον Νίκο Θέο από τη Χρύσω, δολοφόνησαν τον Καπετάνιο την ημέρα της Ανάστασης του 1812 ( η χρονολογία που πλησιάζει περισσότερο ιστορικά στη δολοφονία του,  αν δεχθούμε τον Κασομούλη) όταν έβγαινε από την εκκλησιά στα Φουρνά.

Του ΛΕΠΕΝΙΩΤΗ
Συχνολαλούνε τα πουλιά της άνοιξης τ΄ αηδόνια
και ο Λεπενιώτης άρρωστος στο χέρι λαβωμένος
τον κλαίει η νύχτα και η αυγή, τον κλαίει το μεσημέρι,
τον κλαιν και τρεις αρχόντισσες από το Μεσολόγγι,
τον έκλεγε και η μάνα του κι όλη η συντροφιά του.
-Κώστα μου  τάξε τάματα σ΄ όλα τα μοναστήρια: 
«χίλια φλουριά μες στον Προυσό και χίλια στην Τατάρνα
κι΄ αφέντη  Αη Δημήτρη μου, από την Βαριτάδα,
αν δεν σε φκιάσω ολόχρυσο, αν δεν σε ζωγραφίσω
να γέρευε το χέρι μου και το δεξί μου πόδι,
και αν δεν τον κάψω τον Φουρνά, μια ώρα να μην ζήσω».

Το Τάμα  του Λεπενιώτη απαντάται και με την παρακάτω παραλλαγή:

«Τάξτε, παιδιά μου, τάματα σ' όλα τα μοναστήρια
χiλια φλωριά έχω στον Μπουρσό και χiλια στην Τατάρνα, 
και στον Αη Δημήτριο ,  πούναι  στη Βαρετάδα
έχω μια πέρδικα χρυσή κι ένα ασημένιο τάσι,
να γιάνει το χεράκι μου και το δεξί το πόδι».

Επίσης απαντάται και σαν επίκληση των θείων, από τον Κατσαντώνη,  για τη γιατρειά του από την ανεμοβλογιά, που τούτρωγε τα σωθικά, ως εξής:
«Χίλια φλουριά 'χω στον Προυσσό και χίλια στ' Βαρετάδα
 και στης Τατάρνας τη Μονή ένα χρυσό καντήλι»,

καντήλι που βρίσκεται πράγματι στη Μονή της Τατάρνας και «φέρεται» σαν προσφορά/τάμα  του Κατσαντώνη.

• Βαριτάδα:  ( σημερινό όνομα Βαρετάδα) ,  χωριό της Ακαρνανίας που υπάγεται σήμερα στο Δήμο Αμφιλοχίας. Στο χωριό υπάρχει  παλιά εκκλησία του Αγίου Δημητρίου και παλιό Βυζαντινό μοναστήρι της Παναγίας.
• Οι παραπάνω στίχοι βρίσκονται διασκορπισμένοι στη σχετική βιβλιογραφία για τους θρυλικούς Κατσαντωναίους ,  αλλά δεν είναι δυνατόν να αποδοθούν συγκεκριμένα σε δημιουργό τους.

                                                                Με Αγραφιώτικους χαιρετισμούς
                                                                        
Ηλίας Α. Μπουμπουρής


                                 Η ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΤΟΥ ΤΑΠΕΙΝΟΥ

                     Κύριε, σαν ήρθεν η βραδιά σου λέω την προσευχή μου.
                     Άλλη ψυχή δεν έβλαψα στον κόσμο απ’ τη δική μου.
                     Εκείνοι που με πλήγωσαν ήταν αγαπημένοι.
                     Την πίκρα μου τη βάστηξα. Μου δίνεις και την ξένη.

                    Μ’ απαρνηθήκαν οι χαρές. Δεν τις γυρεύω πίσω.
                    Προσμένω τα χειρότερα. Είν’ αμαρτία να ελπίσω.
                    Σαν ευτυχία την αγαπώ της νύχτας τη φοβέρα.
                    Στην πόρτα μου άλλος δε χτυπά κανείς απ’ τον αγέρα.

                     Δεν έχω δόξα. Είν’ ήσυχα τα έργα που έχω πράξει.
                     Άκουσα τη γλυκιά βροχή. Τη δύση έχω κοιτάξει.
                     Έδωκα στα παιδιά χαρές, σε σκύλους λίγο χάδι.
                     Ζευγάδες καλησπέρισα που γύριζαν το βράδυ.

                      Τώρα δεν έχω τίποτα, να διώξω ή να κρατήσω.
                      Δεν περιμένω ανταμοιβή. Πολύ ’ναι τέτοια ελπίδα.
                      Ευδόκησε ν’ αφανιστώ, χωρίς να ξαναζήσω…
                      Σ’ ευχαριστώ για τα βουνά και για τους κάμπους που είδα.
                                                              
(Από τη Συλλογή: Τα θεία δώρα)
 ( Ζαχαρίας Παπαντωνίου )


                                         KAΤΣΑΝΤΩΝΗΣ 

Μπροστάρης ήσουνα της λευτεριάς
στο ματωμένο της το πανηγύρι
προστάτης ήσουνα για το ραγιά
κι΄ εχθρός αμείλικτος για το Βεζίρη 

στα τρύπια σου τσαρούχια γράφει
η αντρειά σου η τρελή
τ΄ ασκέρια του  Γιουσούφ- Αράπη
και τις φοβέρες του Αλή 

μα η μοίρα σου ΄γραφε τέλος φρικτό
όταν ξαρμάτωτο σ΄ ηύραν στο στρώμα
Τζουμέρκα κι Άγραφα κλαίν ΄ τον  αιτό
που δε λησμόνησαν και τώρα ακόμα.
                                                                                ( Ηλίας Χλής )

Φίλε Χρήστο,
02/06/2011  Όπως μπορείς να δεις, ακόμα στις μέρες μας, γράφονται ποιήματα για τον Σταυραετό των Αγράφων. Το ποίημα που σου στέλνω, είναι από το βιβλίο " Σταγόνες Ζωής " του 90χρονου σήμερα Ηλία ΧΛΗ από τα Υστέρνια της Τήνου, με τον τίτλο " Κατσαντώνης". Ο μπάρμπα Ηλίας ΧΛΗΣ από νέος ένοιωσε την έλξη της έμμετρης έκφρασης και ποιήματά του είδαν το φώς της δημοσιότητας , κυρίως σε τοπικά έντυπα της νήσου της καταγωγής του. Κάποια από αυτά, με δική του επιλογή, δημοσιεύονται από τις εκδόσεις "ΔΕΔΕΜΑΔΗ" στην 'έκδοση με τίτλο " Σταγόνες Ζωής" που πρωτοκυκλοφόρησε το 2010. Σημαντικό ένας υπέργηρος πατριώτης μας - με κατ εξοχήν επάγγελμα στη ζωή του το επάγγελμα του επιπλοποιού- δημοσιεύει στα 89 του χρόνια - γεννήθηκε το 1921 - μια ποιητική συλλογή και μέσα σ΄ αυτή ακούγεται και " ο αχός " της ιστορίας των Αγράφων και πλάθεται για μια ακόμα φορά ο μύθος και ο θρύλος του δικού μας ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗ. Μπράβο στον μπάρμπα Ηλία για την έμπνευσή του και ευχαριστούμε το γιό του Γιώργο ΧΛΗ για την ενημέρωση και την προσφορά του βιβλίου.

Με τιμή
Ηλίας Α. Μπουμπουρής

(Το βιβλίο φυσικά θα πάρει τη θέση του  στο υπό ίδρυση Ιστορικό Μουσείο των Αγράφων.)


 
             Χριστούγεννα 2012   (έτος Νικηφόρου Βρεττάκου)
   Μιάς και εφέτος η Ελλάδα γιορτάζει το έτος Βρεττάκου -100 χρόνια από τη γέννηση του ποιητή (1912 – 2012)  -  επέλεξα ένα ποίημά του,  για  τις  φετινές  «Αγραφιώτικες» Χριστουγεννιάτικες ευχές. Είναι από τη Συλλογή  «Διεθνής παιδούπολη Πεσταλότσι», το υπέροχο ποίημα με τίτλο «Το παιδί με τη σάλπιγγα», το οποίο εμπερικλείει το βαθύτερο νόημα των Χριστουγέννων, την Αγάπη. Χρόνια πολλά σε όλους.
( ... με Αγραφιώτικους χαιρετισμούς - Ηλίας Α. Μπουμπουρής)
 «... περιπατητικό αστέρι ή ξύλα αναμμένα για τα Χριστούγεννα...».


Το παιδί με τη σάλπιγγα
Αν μπορούσες να ακουστείς
θα σου έδινα την ψυχή μου
να την πας ως την άκρη του κόσμου.
Να την κάνεις περιπατητικό αστέρι ή ξύλα
αναμμένα για τα Χριστούγεννα – στο τζάκι του νέγρου
ή του Έλληνα χωρικού. Να την κάνεις ανθισμένη μηλιά
στα παράθυρα των φυλακισμένων. Εγώ
μπορεί και να μην υπάρχω ως αύριο.
Αν μπορούσες να ακουστείς
θα σου έδινα την ψυχή μου
να την κάνεις τις νύχτες
ορατές νότες, έγχρωμες,
στον αέρα του κόσμου.
Να την κάνεις αγάπη.

            Νικηφόρος  Βρεττάκος


    Την παρασκευή 18/02/2011, ζητήσαμε από τον Ηλία Μπουμπουρή, έναν Αγραφιώτη που γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Βαρβαριάδα και το Μάραθο, να μας γράψει δύο λόγια για τον μπάρμπα-Λάμπρο. Ακολουθεί η απάντησή του...    

Αγαπητέ Χρήστο,
  στη μνήμη του μπάρμπα Λάμπρου, αντί νεκρολογίας, σου στέλνω ένα ποίημα του Μιχάλη ΓΚΑΝΑ. Ο τίτλος του ποιήματος είναι  « Στο ποτάμι» από τη συλλογή  « Μαύρα Λιθάρια» , η οποία εκδόθηκε το 1993, από τις  εκδόσεις «Καστανιώτη» , Ζαλόγγου 11, 106 78 , Αθήνα.
                                                             Ηλίας Α. Μπουμπουρής

 

                      Σ τ ο   π ο τ ά μ ι 

Μέ τον καιρό πέφταν τα φύλλα
γίνονταν βούκινα οι καρποί , τι σάλπιζαν
δίπλα μου το νερό – νερό
η πέτρα – πέτρα
δέν είχε μονοπάτι ο θάνατος. 

Ξάστερο το ποτάμι με λιγνά νερόφιδα
‘ισκιοι πουλιών , χίλια τζιτζίκια.
Τι ‘ταν που σάλεψε! Χαλίκια στη συρμή
κι ο τρομαγμένος πετροκότσυφας.
Γύρισα για να δώ  , κανένας. 

Μόνο στην άκρη το νερό θολό,
σημάδια από θεόρατες πατούσες
κι οι πέτρες γύρω τους βρεγμένες.
Πρόλαβα κι έκλεισα τ΄ αυτιά
την ώρα που ‘σκαγε  το γέλιο του.

                             ( Μιχάλης Γκανάς )

< Προηγ.   Επόμ. >
2brisi01.JPG
Πως θα φτάσετε
Χάρτες / GPS / SAT
Χρήσιμα τηλέφωνα
Ο καιρός στ' Άγραφα

 Ένας  τόπος  οικολογικής   
 απόδρασης  σας  περιμένει !  
Πατήστε για μεγέθυνση

 Το βήμα των Αγραφιωτών 




    Αρχείο ηχογραφήσεων   



      Από  τον  εβδομαδιαίο  
     τύπο της Ευρυτανίας  









 "  Ο  Διαδικτυακός χάρτης     
       του Δήμου Αγράφων   "  


  Συντονιστείτε στα  FM-88.1  

  στη  Δυτική  Ευρυτανία   

  ή  στο διαδίκτυο  LIVE